wstęp

wstęp (key)

Pierwsze posunięcie rozwiązania zadania szachowego. Dodatkowy, niezamierzony wstęp uznaje się za rozwiązanie uboczne.

Wyróżnia się następujące typy wstępów:

  • szachujący;
  • zabierający czarnemu królowi wolne pole;
  • zabierający i oddający czarnemu królowi jedno pole;
  • oddający czarnemu królowi jedno wolne pole;
  • oddający czarnemu królowi dwa wolne pola;
  • oddający czarnemu królowi trzy lub więcej wolnych pól;

Istnieje wiele tematów w kompozycji szachowej, w których ważną rolę odgrywa wybór wstępu.

Poniżej przedstawiam zadanie z dziewiętnastego wieku z zaskakującym wstępem.

Finlayson, William
Chess Chips 1878

mat w 2 pos.

mat pomocniczy

mat pomocniczy (helpmate)

Zadanie szachowe, w którym obie strony dążą do zamatowania czarnego króla. W macie pomocniczym mogą zaczynać zarówno białe jak i czarne.

Typy matów pomocniczych zależne od liczby rozgałęzień rozwiązań są następujące:

  • Typ Neyman: n111
  • Typ Barthelemy: 11n1
  • Typ Dawson: mn11
  • Typ Gussopulo: 1mn1
  • Typ Hernitz: mnp1
  • Typ Kardos: m1n1

gdzie m, n i p oznaczają liczbę rozgałęzień. 3111 oznacza, że mamy 3 rozwiązania z różnymi pierwszymi posunięciami. 1211 oznacza, że mamy 2 rozwiązania, w których pierwsze posunięcie się powtarza, a drugie jest różne.

Poniżej przedstawiam świetny mat pomocniczy polskiego arcymistrza.

Tura, Waldemar
The Problemist 1993
5 nagroda
Album FIDE 1992-94

mat pomocniczy w 2 pos.
2111

samomat

samomat (selfmate)

Zadanie szachowe, w którym białe zaczynają i zmuszają czarne do zamatowania białego króla, podczas gdy czarne starają się do tego nie dopuścić. Pierwsze samomaty pojawiły się w arabskich manuskryptach w już trzynastym wieku.

Poniżej przedstawiam doskonały samomat naszych problemistów.

Iwanow, Eugeniusz; Rosolak, Władysław
3 WCCT 1986-88
5 miejsce

samomat w 3 pos.

studium

studium (study)

Kompozycja szachowa, w której białe wygrywają lub remisują jedynym interesującym sposobem przy najlepszej grze czarnych. W studium białe przeważnie zaczynają. Z uwagi na treść studia dzieli się na:

  • artystyczne – charakteryzujące się intensywną grą z widowiskowymi kombinacjami, niespodziankami, groźbami i kontr-groźbami oraz finałem, który zapadnie w pamięć rozwiązującego.;
  • romantyczne – zwykle znacznie odbiegające od szachów praktycznych czy studiów artystycznych;
  • analityczne – opierające się na dokładnej analizie poprawności skomplikowanych pozycji.

Poniżej przedstawiam efektowne studium naszego arcymistrza międzynarodowego.

Rusinek, Jan
StrateGems 2001
1 nagroda

remis

Konikowski Jerzy

Jerzy Konikowski
źródło: wikimedia.org (2012)

Urodził się 24 stycznia 1947 w Bytomiu. Mistrz FIDE (1983), mistrz krajowy kompozycji szachowej (1974), mistrz krajowy w grze korespondencyjnej (1973). Jako problemista opublikował około 400 kompozycji szachowych, z czego przeszło 100 zostało wyróżnionych. Zdobył 23 nagrody i 31 wyróżnień honorowych. W Albumach FIDE znalazło się 8 jego utworów (8 pkt.). Kilkukrotny medalista mistrzostw Polski w kompozycji szachowej: w dziale dwuchodówek raz zdobył srebrny medal (1967-1970), dwukrotnie brąz (1965-1966 i 1971-1973) oraz w dziale samomatów (1967-1970) uzyskał srebro, a w dziale matów pomocniczych (1965-1970) otrzymał brązowy krążek. Autor książki „Kompozycja w treningu szachisty”, Warszawa 2004. W 1981 roku wyemigrował do Niemiec. Oficjalna strona internetowa: www.konikowski.net

 

Czytaj dalej „Konikowski Jerzy”